W tym czasie czeskie wpływy kulturowe idąc wraz z rosnącym zainteresowaniem gospodarczym nasilały się na obszarze zamieszkałym tradycyjnie przez ludność etnicznie polską, sięgając na wschodzie np. Dąbrowy, gdzie w 1880 85,6% mieszkańców zadeklarowało używanie języka czeskiego. Z kolei polskie wpływy sięgnęły za sprawą imigracji z Galicji do położonych nawet za Morawską Ostrawą uprzemysłowionych gmin, takich jak Mariánské Hory, gdzie w 1900 językiem polskim posługiwało się około 20% mieszkańców. W 1910 liczba imigrantów z Galicji w powiecie frysztackim wynosiła 15 500, 13% populacji powiatu, a w powiecie frydeckim, w tym polsko-ostrawskim powiecie sądowym, około 20 000 (20%)K. Nowak, Śląsk Cieszyński od Wiosny Ludów..., 2013, s. 16.
Strategiczne znaczenie Zagłębia wraz z prowadzącymi do niego liniami kolejowymi było jedną z głównych, aczkolwiek nieoficjalnie, przyczyn sporu granicznego pomiędzy Polską i Czechosłowacją o Śląsk Cieszyński po 1918 roku. Granica między tymi krajami na terenie dawnego austriackiego powiatu frysztackiego była przesuwana pięciokrotnie, najpierw na podstawie etnicznego rozgraniczenia według porozumienia lokalnych rad narodowych z 5 listopada 1918.