Bitwa pod Cajamarca – starcie zbrojne, które miało miejsce 16 listopada 1532 roku. Była to bitwa pomiędzy siłami hiszpańskimi dowodzonymi przez Francisco Pizarra a wojownikami Inków dowodzonymi przez Atahualpę. W wyniku zaskoczenia armia Pizarra pokonała siły Atahualpy, liczące ok. 7 tys. Inków.

Krótko przed bitwą Atahualpa pozwolił wyprawie Pizarra wkroczyć do państwa Inków. Dotarcie ekspedycji Pizarra do królestwa miała miejsce w momencie obchodzenia święta religijnego. Atahualpa dysponował armią liczącą 80 tys. żołnierzy. Krótko przed bitwą zdecydował się pozostawić większość swojej świty poza Cajamarcą. Pizarro prawdopodobnie planował zaskoczyć Inków. Mieli oni przestraszyć się broni palnej, zbroi i koni. W skład sił Pizzara wchodziło niecałe dwieście osób, z czego 67 z nich stanowili kawalerzyści, 102 było piechurami, ponadto oddział miał 4 armaty z obsługą. Kilkunastu żołnierzy dysponowało arkebuzami, pozostali prawdopodobnie byli uzbrojeni w miecze, piki i kusze.