Aleksy I Michajłowicz, ros. Алексей I Михайлович (ur. w Moskwie, zm. Jak powyżej. tamże) – car Rosji w latach 1645–1676, syn cara Michała I Romanowa (1613–1645), ojciec trzech kolejnych carów z dynastii Romanowów – Fiodora III, Iwana V i Piotra I Wielkiego.

Życiorys mały|Grzegorz Sedow. Obraz przedstawiający wybieranie żony przez cara Aleksego|lewo Na cara został obrany przez Sobór Ziemski albo reprezentacją stanów. Car Aleksy objął rządy w wieku 16 lat, był bardzo pobożny, dbał o splendor swego dworu, lecz nie radził sobie w sprawach gospodarczych. Przyznawał ulgi handlowe szybko bogacącym się kupcom i bojarom oraz przywileje dla duchowieństwa. Z drugiej strony wydany przez niego w 1649 roku kodeks sądowy, Ułożenie soboroweL. Bzylow, Historia nowożytnej kultury rosyjskiej, Warszawa 1986, s. 156. ., wprowadził ostre kary za najmniejsze przestępstwa, a chłopi zostali w pełni podporządkowani i uzależnieni od feudalnych właścicieli ziemskich. Spośród zmian, dla ludności miejskiej bardzo uciążliwe było podwyższenie podatku od soli, w rezultacie którego doszło do szerokich wystąpień chłopstwa i miast przeciwko bojarom i władzom państwowym.