Wśród tych wielu plotek na temat pochodzenia Pawła istniała jeszcze taka, że jest synem samej cesarzowej Elżbiety i jej kochanka Aleksego Razumowskiego. Katarzyna II sama świadomie szerzyła wersje o pochodzeniu swego syna z nieprawego łoża. W ten sposób jej wątpliwe prawa do tronu rosyjskiego rosły, cudzołóstwo maskowało carobójstwoNatan Ejdelman, Paweł I, czyli śmierć tyrana, Warszawa 1990, s. 30.. Wielki książę został ochrzczony 25 września (6 października). Syn został zabrany zaraz po porodzie przez cesarzową Elżbietę, a matka zobaczyła go dopiero po czterdziestu dniach od momentu narodzin. Po raz drugi ujrzała go z końcem roku, po raz trzeci po Wielkanocy w roku następnymWładysław A. Serczyk, Katarzyna II, Wrocław 2004, s. 69.. Katarzyna otrzymała od cesarzowej 100 000 rubli tuż po narodzinach Pawła.

Następca tronu był przedmiotem wielu targów i zabiegów politycznych. Cesarzowa Elżbieta zaangażowana w wojnę przeciwko Prusom rozważała różne rozwiązania. Na dworze sądzono, pod wpływem sympatii Piotra III dla Fryderyka II, że cesarzowa zmieni swą decyzję w sprawie następstwa tronu tak, że Paweł będzie jej bezpośrednim spadkobiercąWładysław A. Serczyk, op. cit., s.