Sasek Wielki jest typowym jeziorem rynnowym – ciągnie się z północy na południe, przy czym najszersza jest część południowo-centralna. Linia brzegowa jest rozwinięta. Brzegi pagórkowate, miejscami wysokie i strome, miejscami płaskie i łagodnie wzniesione. Porośnięte nierównomiernie (trzcina, pałka szerokolistna). Wzdłuż zalesionego brzegu zachodniego i przy krańcu północnym znajdują się liczne tereny bagniste i torfowiska. Jezioro składa się z 2 zbiorników połączonych wąskim przesmykiem. Mniejszy, południowy, o powierzchni ok. 180 ha leży w granicach gminy Szczytno, większa część w gminie Dźwierzuty.

Wyspy Pierwsza porośnięta olchą, coraz bardziej podtapiana, ma powierzchnię 0,4 ha i znajduje się w środkowej, najbardziej rozszerzonej części jeziora, w odległości ok. 400 m od zachodniego brzegu. Druga, przy północnym krańcu jeziora, jest pagórkowata i bezleśna, a także dwukrotnie większa od pierwszej.

Podstawowe cieki na północnym krańcu wpływa struga z Jeziora Szczepankowskiego na południowym krańcu wypływa rzeka Saska do jeziora Młyński Staw połączenie kanałem (rowem) z Jeziorem Małszewkiem połączenie kanałem (rowem) z Jeziorem Linowskim połączenie kanałem (rowem) z Jeziorem Fręckim