Głowa czysto biała (u podgatunku A. c. caudatus) lub biała z czarną, szeroką pręgą nad okiem (u podgatunku A. c. europaeus) łączącą się na karku, szyja biała. Oko z czerwoną obwódką i z czarnobrązową tęczówką. Dziób czarny, malutki, spiczasty, sztywny i stożkowaty. Czarne są również nogi. Młode ciemniejsze, mniej różowe i z krótszym ogonem. Pisklęta są szaro upierzone i nie mają ciemnego grzbietu.
Przynależność do danego podgatunku raniuszka można poznać po ubarwieniu głowy. Północne populacje mają białe pióra na głowie i czysto biały spód ciała, a południowe czarną brew nad okiem. W Europie istnieje dość szeroki pas, gdzie obie formy barwne mogą się krzyżować, dając mieszańce o różnie ubarwionej głowie. Natomiast w oparciu o wykształcenie sterówek określa się wiek złapanego osobnika. Młode ptaki w pierwszym roku życia mają środkowe sterówki wyraźnie krótsze. U starszych raniuszków pióra ogonowe są jednakowej długości. Jest dużo mniejszy od wróbla.
Wymiary średnie długość ciała 13–16 cm, w tym ogon o długości 6–10 cm rozpiętość skrzydeł ok. 16–19 cm
Masa ciała 6,2–10,4 g (podgatunek A. c. europaeus)