W XIII wieku exemplum zostało uznane za argument o najwyższej sile perswazji, do czego przyczyniło się przede wszystkim stanowisko kaznodziejów franciszkańskich i dominikańskich.
Rodzaje exemplum W retoryce i literaturze przyjmuje się najczęściej systematykę exemplum, którą w I wieku zaproponował Kwintylian w swoim Kształceniu mówcy. Na podstawie dzieł Arystotelesa i Cycerona, Kwintylian podzielił exempla na podobne, niepodobne i przeciwstawne.
Exemplum podobne Exemplum podobne (łac. exemplum simile) występuje w dwóch odmianach – jako exemplum w pełni podobne lub exemplum nierównie podobne.
Exemplum w pełni podobne Exemplum w pełni podobne (łac. exemplum a praecedenti) polega na argumentowaniu z precedensu, czyli na podstawie równoległości dwóch przypadków. Skoro za identyczny czyn Jan został skazany na śmierć, taką samą karę należy zasądzić Markowi. Twój ojciec, królu, podzielił państwo pomiędzy synów, ty musisz postąpić podobnie. Minister spraw zagranicznych Rosji został przyjęty przez królową brytyjską, więc także polski minister powinien zostać zaproszony do pałacu.