W maju 1944 jego ojciec został aresztowany, a brat Marian zastrzelony podczas próby aresztowania.

W latach 1946–1947 zasiadał w egzekutywie Warszawskiego Komitetu Wojewódzkiego PPR i kierował jego Wydziałem Organizacyjnym. Stamtąd przeszedł na funkcję II sekretarza Komitetu Wojewódzkiego partii w Rzeszowie, którą pełnił do 1948. W tym samym roku PPR współtworzyła Polską Zjednoczoną Partię Robotniczą. W latach 1948–1949 Jan Ptasiński był słuchaczem dwuletniej Centralnej Szkoły Partyjnej PPR, a następnie PZPR. W latach 1949–1952 pełnił funkcję I sekretarza Komitetu Wojewódzkiego PZPR w Rzeszowie, a w 1952 był I sekretarzem Komitetu Łódzkiego PZPR. 5 grudnia 1952 został jednym z czterech wiceministrów Ministerstwa Bezpieczeństwa Publicznego, funkcję sprawował do 9 grudnia 1954. Od 14 grudnia 1954 do 11 grudnia 1956 był zastępcą przewodniczącego Komitetu do spraw Bezpieczeństwa Publicznego przy Radzie Ministrów. W latach 1952–1957 i 1961–1965 był posłem na Sejm PRL. W latach 1954–1964 był zastępcą członka, a w latach 1964–1971 członkiem Komitetu Centralnego PZPR. Po październiku 1956 mianowany na niespełna dwa tygodnie I sekretarzem KW PZPR w Bydgoszczy. Od 12 grudnia 1956 do 15 lutego 1960 był zastępcą Komendanta Głównego Milicji Obywatelskiej. W 1960 ukończył warszawskie liceum ogólnokształcące.