W pozycji spoczynkowej przednie i tylne skrzydła owada rozdzielają się, przykrywając odwłok. Pierwsza para skrzydeł układa się w charakterystyczny dla większości osowatych sposób, wzdłuż podłużnej osi ciała. W czasie lotu obydwie pary tworzą wspólne płaszczyzny.
Oczy złożone osowatych mają kształt nerkowaty. Czułki samców mają 13, a samic 12 członów. Odwłok samic jest zakończony żądłem .Osa może żądlić wielokrotnie.
Klasyfikacja Do osowatych zaliczono ponad 5000 opisanych gatunków. Zgrupowano je w podrodzinach: Eumeninae – kopułkowate, kopułki Euparagiinae Masarinae Polistinae Stenogastrinae Vespinae (osy właściwe) Ponad połowę gatunków obejmuje podrodzina kopułkowatych.
Typem nomenklatorycznym rodziny jest rodzaj Vespa, a jej taksonem siostrzanym jest rodzina Rhopalosomatidae.
Biologia i ekologia thumb|Gniazdo os thumb|Plaster thumb|upright|Stadia rozwojowe osy thumb|Opuszczone gniazdo z widocznym plastrem