Dzieli się je na kwasy fulwowe, kwasy huminowe i huminy. niektórzy badacze do materii organicznej gleb zaliczają również żywe organizmy i ich części żyjące w glebie (biomasę, edafon) - wtedy całość martwej materii organicznej jest definiowana jako substancja organiczna gleby.

Próchnica (humus)

Podobnie, jak w przypadku materii organicznej gleb, pojęcia próchnica i humus są różnie definiowane przez różnych autorów. Jednakże wiele osób traktuje je jako synonimy i potocznie, zazwyczaj używa się tych pojęć zamiennie.

Dziadowiec, powołując się na poglądy prof. Zbigniewa Prusinkiewicza, próchnicą nazywają prehumus (nierozłożone szczątki organiczne) oraz humus glebowy (swoiste substancje organiczne). Nie zalicza do niej nieswoistych substancji organicznych. Gonet i in. traktują próchnicę i humus za synonimy i uważają, że jest to część materii organicznej bez widocznej struktury tkanek, a zatem składająca się ze swoistych substancji próchnicznych (czyli kwasów próchnicznych i humin) oraz z próchnicznych substancji nieswoistych (białek, aminokwasów itp.).

Przemiany materii organicznej w glebie Materia organiczna w glebie podlegająca procesom mineralizacji i humifikacji.

W glebach mineralnych użytkowanych rolniczo próchnica stanowi 80-90% całej substancji organicznej gleby.