thumb|Duchowny, rycerz i mieszczanin (lub chłop) – przedstawiciele trzech stanów na średniowiecznej iluminacji thumb|Alegoria porządku stanowego – nad podzielonymi na trzy grupy stanowe ludźmi znajduje się postać Chrystusa Stan – zbiorowość społeczna w średniowiecznej i wczesnonowożytnej Europie, wyróżniająca się pozycją gospodarczą, społeczną i prawną swoich członków (wyraźnie wyodrębnionymi prawami i obowiązkami). Społeczeństwa tego okresu są społeczeństwami stanowymi, tzn. ich struktura społeczna opiera się na stanach społecznych.
Każdy stan spełniał odmienne funkcje społeczne i gospodarcze, był także adresatem charakterystycznego dla siebie prawa. Stany ukształtowane były hierarchicznie na uprzywilejowane i nieuprzywilejowane, i cieszyły się różnym prestiżem.
Powstanie stanów Wyodrębnienie się stanów nastąpiło w pełnym średniowieczu (około XIII wieku). Najpierw nastąpiło na zachodzie kontynentu, a nieco później na wschodzie. Wynikło z ustabilizowania się swoistej sytuacji prawnej członków każdego stanu. Duchowieństwo jako pierwsze, za nim rycerstwo i mieszczaństwo uzyskały charakterystyczne przywileje;