Aleksandr Iwanowicz Oparin (; ur. w Ugliczu, zm. 21 kwietnia 1980 w Moskwie) – rosyjski biochemik i badacz roślin, absolwent i wykładowca Uniwersytetu Moskiewskiego, dyrektor Instytutu Biochemii Akademii Nauk ZSRR, znany przede wszystkim ze swoich teorii na temat powstania życia.
Odkrycia Oparin postulował, że komórki wywodzą się z samoistnie formujących się koloidowych skupisk materii organicznej, tzw. koacerwatów. Uzupełniło to lukę w teorii powstania życia, jaka istniała pomiędzy formowaniem się materii organicznej z nieorganicznej a ewolucją prymitywnych komórek. Uważał, że życie ewoluowało w trzech etapach: Ewolucja chemiczna, czyli powstawanie pod wpływem wyładowań elektrycznych prostych związków organicznych, np. aminokwasów, z dostępnych w atmosferze prostych związków nieorganicznych, Ewolucja molekularna, czyli powstawanie układów nadcząsteczkowych, np.