Po przejęciu władzy przez Niemców, rozpoczęto gruntowną przebudowę miasta. Wybudowano kilkadziesiąt bloków mieszkalnych przy ul. Garncarskiej. W Kole planowano utworzyć ośrodek przemysłowy i górniczy. Plany pokrzyżowało zdobycie miasta przez Armię Czerwoną 20 stycznia 1945 roku. Najcięższe walki toczyły się w rejonie cegielni przy ul. Nagórna. Pierwsi żołnierze wkroczyli do miasta o godzinie 16:30. Zginęło 132 żołnierzy radzieckich i polskich.
W 1957 roku rozpoczęto realizację planu sześcioletniego, który nadał Kołu nowy charakter – z ubogiego miasta rzemieślniczego, stało się lokalnym ośrodkiem przemysłowym. W latach 1960–1961 powstał Zakład Wyrobów Sanitarnych. W 1961 r. rozpoczęto budowę pierwszego osiedla bloków wielorodzinnych przy ul. Broniewskiego. 1 stycznia 1962 roku swoją działalność rozpoczęła Fabryka Materiałów i Wyrobów Ściernych "Korund", która w latach swojej świetności zatrudniała 3000 pracowników. Jesienią rozpoczęto elektryfikację linii kolejowej z Poznania do Warszawy. W roku 1972 do miasta włączono fragmenty wsi Ruchenna wraz ze Szkołą Podstawową nr 4. Od lipca 1972 do grudnia 1973 wybudowano w Kole zakłady mięsne. Wraz z zakładem postawiono 9 bloków mieszkalnych.