Wincenty Lutosławski na gruncie swojej filozofii wypracował mistyczno-edukacyjną utopię. W jej ramach postulował m.in. budowę w stolicy państwa instytucji dbających o rozwój narodowej kultury umysłowej. Jednym z celów jakie przed nimi stawiał było opracowanie dziejów ojczystych i powszechnych z perspektyw narodowej. Gospodarką, zdaniem filozofia, powinny zaś zarządzać wykwalifikowane, pochodzące z wyboru komitety. Miały one ponadto dbać o organizację powiązanego z gospodarką uniwersyteckiego kształcenia zawodowego.

Idea abstynencji, Eleuteria i Eleusis Podczas studiów nad filozofią Platona w Anglii zetknął się z Zakonem Dobrych Templariuszy i Armią Zbawienia, propagującymi ideę abstynencji, i stał się jej krzewicielem.

Na początku 1902 założył Eleuterię – towarzystwo do walki z alkoholizmem. Kilka miesięcy później w Krakowie i Lwowie powstała z niego organizacja Eleusis – stawiająca sobie za cel odrodzenie narodowe, wypracowanie nowego typu Polaka, m.in. poprzez pogłębione praktyki religijne i poczwórną wstrzemięźliwość (od alkoholu, hazardu, tytoniu, rozpusty). W dniu 40. rocznicy wybuchu powstania styczniowego, 22 stycznia 1903 w Krakowie dwanaście osób złożyło na ręce Lutosławskiego uroczystą przysięgę dożywotniego zachowania poczwórnej wstrzemięźliwości.