Sprawcy działają z chęci zysku lub żądzy władzy, działalność grupy trwa przez dłuższy czas, jest to zorganizowana struktura, w której występuje podział zadań między członkami, sposobem zarabiania pieniędzy jest multiprzestępczość, grupa jest hermetyczna, zdyscyplinowana i poddana kontroli, używa przemocy lub innych środków zastraszania, dąży do wywarcia wpływu na politykę, organy ścigania, sądy lub media, nieraz prowadzi działalność w skali międzynarodowej, „pierze brudne pieniądze”.
Pojęcie przestępczość zorganizowana do polskiego ustawodawstwa zostało wprowadzone w ustawie O ochronie obrotu gospodarczego z 12 października 1994 r. do przepisu zakazującego „prania brudnych pieniędzy” (jednak bez właściwej interpretacji prawnej).
W treści Kodeksu karnego zawarto najważniejsze z punktu widzenia niniejszego zagadnienia unormowania prawne, stanowiące obecnie podstawy ścigania działalności zorganizowanych grup oraz związków przestępczych. Zgodnie z art. 258 § 1 Kodeksu karnego, „Kto bierze udział w zorganizowanej grupie albo związku mających na celu popełnienie przestępstwa lub przestępstwa skarbowego, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5.”. Kolejne paragrafy tegoż artykułu przewidują kwalifikowany typ wzmiankowanego przestępstwa, zagrożony wyższą odpowiedzialnością karną sprawcy.