Dwa ostatnie pojawiły się stosunkowo niedawno, są dosłownymi tłumaczeniami hiszpańskiego Nochebuena, ale Olentzaro i Xubilaro wywodzą się najprawdopodobniej z czasów przedchrześcijańskich.
Mityczny Olentzaro był potworem, do którego odstraszania używane było polano obrzędowo spalane w kominku domu, początkowo w dniu przesilenia zimowego, a od średniowiecza w Wigilię Bożego Narodzenia. Płomień miał uniemożliwić Olentzaro wdarcie się do domostwa przez komin. Poza ochroną przed olbrzymem polano miało też wpływ na zdrowie i płodność zwierząt (patrz: ramka).
W niektórych rejonach Kraju Basków popiół po polanie rozrzucano po pastwiskach, dzięki czemu w stadzie owiec miało się rodzić więcej samic, lub wrzucano do ognia, a następnie przygotowywano z niego wywar, który miał mieć leczniczy wpływ na chore wymiona krowie.
Księżyc thumb|left|Księżyc