thumb|Artystyczna wizja encykliki Laborem exercens na suficie Bazyliki Ofiarowania Najświętszej Maryi Panny w Wadowicach.
Laborem exercens (łac. Wykonując pracę) – encyklika społeczna papieża Jana Pawła II, ogłoszona 14 września 1981.
Encyklika początkowo miała ukazać się 15 maja 1981 r., w 90. rocznicę ogłoszenia encykliki Rerum novarum Leona XIII, jednak jej ukazanie się zostało opóźnione z powodu zamachu na papieża.
We wstępie papież podkreśla, że encyklikę chce poświęcić nie tyle pracy, ile człowiekowi w kontekście jego pracy. Stwierdza, że obowiązkiem każdego człowieka jest rozwijanie we własnym zakresie nauki i techniki, kultury i moralności, a praca ma właśnie służyć temu rozwojowi.
Z dyskutowanych ówcześnie zagadnień społecznych w tej encyklice podkreślona została m.in. promocja tzw. krajów zacofanych oraz automatyzacja życia.
Papież rozróżnił pojęcie pracy w znaczeniu podmiotowym i przedmiotowym. Zgodnie z jego wykładnią, właściwym podmiotem pracy jest sam człowiek, a przedmiotem powinny być rzeczy, którymi człowiek tę pracę wykonuje np. technika, różnego rodzaju narzędzia.