Za zjawisko odpowiedzialne były dwa efekty: po pierwsze formowanie się z czasem dużych kryształów kadmu na elektrodzie kadmowej z nieużywanej w niepełnym rozładowaniu porcji metalu (takie kryształy mają mniejszą powierzchnię i skutkują wzrostem oporu wewnętrznego), a po drugie oddziaływanie kadmu z niklem, prowadzące do powstawania na elektrodzie kadmowej stopu Ni2Cd5 oraz Ni5Cd21S F Pensabene, J W Gould, „Unwanted Memory Spooks Nickel-Cadmium Cells”, IEEE Spectrum, 1976..
Podobne zjawisko występuje w akumulatorze, który został naładowany, a następnie pozostawiony na długi czas – ma zwiększoną oporność wewnętrzną, jednak bez wyodrębnionego „schodka” charakterystyki. Na ogół występuje również w nowych akumulatorach, które jeszcze nie były używane (a od ich wyprodukowania minęło trochę czasu). Skutecznie usuwa je formowanie – kilkakrotne naładowanie i rozładowanie – bądź normalne używanie akumulatora (formowanie akumulatora jest potrzebne, jeśli nie chcemy mieć znacznie pogorszonych parametrów przy pierwszym jego użyciu).