Ten scenariusz wyjaśnia dlaczego manewrowanie zostało zatrzymane i dlaczego niektóre flotylle angielskie wyraźnie sygnalizowały próbę kursu na zachód, co byłoby niewytłumaczalne, gdyby nie znajdowały się na wschód od holenderskiej floty.
Jeśli naprawdę otoczeni Holendrzy znaleźli się w beznadziejnej sytuacji, angielskie główne siły będące na zachód od nich miałyby korzystny wiatr, wykluczający abordaż jako wykonalną w tych warunkach taktykę. Angielska ariergarda, strzelając z zawietrznej, mogłaby ostrzeliwać Holendrów bezkarnie.
Walka Gdy Holendrzy ponownie mieli korzystne warunki pogodowe w stosunku do angielskiej ariergardy, niektóre z jej okrętów ruszyły na wschód do ataku. W wyniku takiej akcji okręt flagowy Montagu został czasowo zdobyty w wyniku abordażu przez załogę okrętu Oranje, dowodzoną przez kapitana Bastiana Sentena, który nawet wywiesił holenderską banderę na okręcie Prince Royal, aż przybył sam Rupert na Royal James by odzyskać utracony okręt. Z czasem cała bitwa wydawała się przeradzać w gigantyczną bijatykę. Podczas tych walk zginęli hrabia Marlborough oraz hrabia Portland.