Guanczowie (berber. Igwanciyen) – pierwsi znani mieszkańcy Wysp Kanaryjskich. Ludność o pochodzeniu berberyjskim. Zamieszkiwali głównie jaskinie skalne i posługiwali się własnym językiem. Ich kultura zanikła pod koniec XV wieku. Ludność współczesna wysp na różnych wyspach ma udział od 0% (El Hierro) do 55,5% (La Gomera) przodków w linii żeńskiej pochodzących z tej ludności. thumb|270px|Model osady Guanczów Historia Według Núñeza de la Peña, hiszpańska nazwa Guanches ma pochodzić od przeinaczonego Guanchinet – nazwy tubylczej oznaczającej człowieka (Guan) z Teneryfy (Chinet). Wynika stąd, że nazwa „Guanczowie” pierwotnie odnosiła się tylko do mieszkańców tej wyspy; dopiero później zaczęto określać nią całą tubylczą ludność archipelagu. thumb|230px|Poddanie się królów Guanczów (mal. Alonso Fernández de Lugo) Guanczowie, którzy wyginęli jako ludność, według badań ich szczątków kostnych wykazywać mieli znaczne podobieństwo do człowieka z Cro-Magnon. Niewątpliwie stanowili jednak odgałęzienie Berberów, którzy ok. 3 tysięcy lat temu opanowali północną Afrykę od Egiptu do Oceanu Atlantyckiego. Na Wyspy Kanaryjskie przybyli w dwóch falach ok. 2,5 tysiąca lat temu i później w czasach rzymskich.