Lyell, pod naporem wciąż pojawiających się dowodów, zaczął przychylać się do wniosku, że nie tylko zwierzęta oraz rośliny bezustannie ulegają przekształceniom, ale także Ziemia wskutek nieprzerwanie oddziałujących na nią różnych procesów geologicznych przechodzi zmiany.

Lyell używał słowa „uniformizacja” w czterech znaczeniach: uniformizacja praw natury – prawa natury są niezmienne w czasie uniformizacja procesów – obserwacja procesów zachodzących współcześnie może wyjaśnić przeszłość uniformizacja intensywności procesów – procesy geologiczne w przeszłości zachodziły w podobnym tempie jak dzisiaj uniformizacja stanu – zmiany na Ziemi mają charakter cykliczny, brak dowodów, że zachodzą one w sposób liniowy.

Dwa pierwsze znaczenia są powszechnie uznane przez geologów na całym świecie, natomiast trzecie i czwarte, przyjęte woluntarystycznie przez Lyella, spowodowały zastój myśli geologicznej na 150 latBenton 2017, s.