Paul Charles Morphy (ur. 22 czerwca 1837 w Nowym Orleanie, zm. 10 lipca 1884 tamżeWładysław Litmanowicz, Jerzy Giżycki: Szachy od A do Z. Warszawa 1987, s. 741.) – amerykański szachista, nieoficjalny mistrz świata w latach 1858–1860.

Życiorys thumb|left|250px|Paul Morphy w pojedynku z Johannem Löwenthalem, 1858 Morphy wychował się w zamożnej i wpływowej rodzinie. Szachy poznał przyglądając się partiom rozgrywanym w rodzinnym domu. Szybko ujawnił się jego niezwykły talent. W wieku dziewięciu lat był uważany za jednego z najsilniejszych szachistów w Nowym Orleanie. W 1850 roku do rodzinnego miasta Morphy’ego zawitał jeden z czołowych szachistów świata, Węgier Johann Löwenthal, który rozegrał trzy partie z trzynastoletnim Morphym, wszystkie przegrane. Morphy nie traktował wówczas szachów zbyt poważnie. Po ukończeniu szkoły średniej w 1855 roku rozpoczął studia prawnicze. W wieku dwudziestu lat, po ukończeniu studiów, był zbyt młody, by rozpocząć prawniczą praktykę. W tym czasie otrzymał zaproszenie na pierwszy amerykański kongres szachowy, który miał się odbyć jesienią 1857 roku w Nowym Jorku. Głównie za namową swego wuja, który był bardzo dumny z jego szachowych talentów, Morphy wybrał się w daleką podróż do Nowego Jorku. W rozegranym turnieju z udziałem najsilniejszych szachistów amerykańskich pokonał wszystkich przeciwników.