thumb|280px|Przykład tworzenia nazwisk patronimicznych dwojga dzieci wspólnego ojca Islandzkie nazwiska różnią się od większości stosowanych w kulturze europejskiej tym, że będąc patronimicznymi (czasem matronimicznymi), odnoszą się jedynie do ojca lub matki, nie zaś do całego rodu (rodziny). Z tego względu niekiedy nie są uznawane za nazwiska.
Choć kultura Islandii jest w znacznej części wspólna z kulturą krajów skandynawskich (Norwegia, Szwecja i Dania), jedynie tam zachował się stary skandynawski system nazwisk. Zasadniczo nie używa się w nim nazwisk rodowych, tylko utworzonych od imienia ojca (czasem matki)Liczne jego przykłady np. w powieściach Sigrid Undset Olaf syn Auduna i Krystyna córka Lavransa.. Na Islandii funkcjonują także nazwiska pojedyncze (we współczesnym sensie europejskim), z których większość została odziedziczona po przodkach nie-Islandczykach, a część została zaadaptowana. Do 1925 adaptowanie nowych nazwisk było legalne (zrobił tak np. islandzki pisarz, laureat Nagrody Nobla Halldór Laxness);