Stworzył cały poczet kreacji czarnych inteligentów dominujących moralnie nad białymi, w tym detektywa policji z Filadelfii Virgila Tibbsa, przybywającego do miasteczka na Południu USA i pomagającego miejscowej policji w śledztwie w sprawie zabójstwa w dramacie kryminalnym Normana Jewisona W upalną noc (In the Heat of the Night, 1967), który został nagrodzony Oscarem za najlepszy film, a także przyniósł Poitierowi nominację do Złotego Globu dla najlepszego aktora w filmie dramatycznym i Nagrody BAFTA dla najlepszego aktora zagranicznego. W komediodramacie Stanleya Kramera Zgadnij, kto przyjdzie na obiad (Guess Who’s Coming to Dinner, 1967), który uznaje się za przełomowy dla filmowego wizerunku Afroamerykanów, zagrał cenionego i zamożnego lekarza Johna Wade’a Prentice’a, narzeczonego białej dziewczyny (Katharine Houghton) z dobrego domu, a za tę rolę został uhonorowany hiszpańską nagrodą Fotogramas de Plata jako najlepszy wykonawca zagraniczny.