Równocześnie liczne narody tureckie żyły w granicach państw trzecich. Ujguria stanowiła (i stanowi do dziś) część Chin. W ZSRR na 15 republik związkowych 5 tworzyły ludy tureckie. Stan taki utrzymywał się do początku lat 90. XX wieku, gdy wraz z rozpadem Związku Radzieckiego powstało pięć kolejnych państw tureckich (Turkmenistan, Uzbekistan, Kirgistan, Azerbejdżan i Kazachstan).
Religie
mały|Wirujący derwisze z Turcji Różne przedislamskie cywilizacje ludów tureckich VI wieku wyznawały szamanizm, jest on religią opierającą się na duchowych i naturalnych elementach ziemi. Dziś większość Turków jest sunnitami. Islam jest główną religią większości Turków, Baszkirów, Tatarów, Karaczajów, Kazachów, Kumyków, Kirgizów, Bałkarów, Nogajców, Tatarów Krymskich, Turkmenów, Ujgurów, Uzbeków. Azerowie są największym ludem tureckim, który wyznaje szyizm. Kaszkajowie i Chorasańczycy oraz inne plemiona tureckie pozostające pod władzę Iranu są również szyickie. Alewici są największą mniejszością religijną w Turcji zamieszkującą miasta i wsie, są zaangażowani politycznie;