thumb|Państwo Machabeuszy za Aleksandra Jannaja. Aleksander JannajAtlas Biblijny, Warszawa 1990, s. 167., Aleksander JanneuszJ. Ciecieląg, Polityczne dziedzictwo Heroda Wielkiego..., s. 17. (zm. 76 p.n.e.) – król Judei i arcykapłan od 103 p.n.e. z dynastii Hasmoneuszy. Był trzecim synem Jana Hirkana I. Wstąpił na tron po śmierci swojego brata Arystobula I i wydaje się, że poślubił wdowę po nim zgodnie z prawem lewiratu, choć Flawiusz stwierdza to niewyraźnie. Najprawdopodobniej jego hebrajskie imię brzmiało Jonatan. Jest uważany za barwną postać, a w Talmudzie został przedstawiony jako niegodziwy tyran. Aleksander Jannaj i jego żona mieli duży wpływ na rozwój judaizmuMason, Charles Peter (1867). „Alexander, Jannaeus”. w William Smith. Dictionary of Greek and Roman Biography and Mythology. 1. Boston: Little, Brown and Company. pp. 117. Aleksander rozszerzył granice państwa Hasmoneuszy, a w 81 p.n.e. założył Gamlę – centralne miasto Wzgórz Golan.