Wśród zabytków związanych z kulturą Totonaków znajdują się także kamienne rzeźby o nietypowych kształtach. Nazwano je, uwzględniając ich kształt: yougos – jarzma, hachas – topory, palmas – palmy. Nieznana jest ich funkcja, jednak dekoracja niektórych z nich wskazuje na silne związki z ceremoniałem pogrzebowym. Jarzma w kształcie podkowy (rzeźby o wadze ok. 20-30 kg) pokryte są reliefami z symbolami boga deszczu, bogini ziemi. Miały najprawdopodobniej chronić zmarłego przed niebezpieczeństwami w życiu pozagrobowym. Topory były symbolem boga deszczu, znakiem jego siły. Palmy miały trójkątny kształt, przedstawiały czasem klęczącą postać ludzką lub opiekuńcze zwierzę. Pokrywały je ornamenty w kształcie woluty. thumb
W dzisiejszym stanie Veracruz rozwijała się także kultura Huasteków. Było to plemię etnicznie związane z Majami. Do zachowanych zabytków związanych z tymi sąsiadami Totonaków należą rzeźby czczonych przez nich bóstw. Do częstych przedstawień należy wyobrażenie bogini z rękoma złożonymi na talii. Była to figura występująca zazwyczaj jako kamienna stela. Postacie występujące w sztuce Huasteków noszą w uszach i na piersiach muszle z ornamentem wyobrażającym sceny mitologiczne, była to ozdoba popularna wśród tego ludu. Do arcydzieł sztuki należy wyobrażenie Quetzalcoatla jako gwiazdy wieczornej. Jego postać niesie na plecach swojego syna – umierające słońce do podziemnego świata.
Totonaków, sztuka