Chanat Czagatajski – chanat mongolski powstały z ułusu syna Czyngis-chana Czagataja (zm. 1244/1245), obejmujący większość terytorium Azji Środkowej do momentu rozpadu w latach 1346–1370.
Narodziny państwa Przed swą śmiercią w roku 1227 Czyngis-chan wyznaczył swoim synom ułusy, to jest pastwiska wraz z poddanymi ludźmi. Czagataj otrzymał ziemie rozciągające się od terytorium Ujgurów do Samarkandy i Buchary (bez tych miast), a zatem obejmujące tereny na północ od jeziora Bałchasz, Mawarannahr, Siedmiorzecze i Turkiestan Wschodni z wyjątkiem części zajmowanej przez Ujgurów. Jego sezonowe rezydencje leżały nad rzeką Ili, w okolicy miasta Ałmałyk. Czagataj nie był władcą niezależnym – dzierżył on swój ułus od Wielkiego Chana jako „indżu”, ziemię będącą własnością chana i jego rodziny (por. królewszczyzna), i miał prawo do dysponowania dochodami z niej pochodzącymi, chociaż nią nie zarządzał. Finansowa administracja jego ułusu (podobnie jak zarząd nad Bucharą i Samarkandą) należała do urzędników podległych bezpośrednio Wielkiemu Chanowi. Do roku 1240 sprawował ją mianowany przez Ugedeja (1229–1241) Mahmud Jaławacz (zm. 1254), zaś później zastąpił go jego syn, Masud (zm. 1289). Czagataj cieszył się opinią rygorystycznego strażnika jasy, która była nie do pogodzenia z niektórymi przepisami szariatu.