Nazwa Pochodzenie nazwy miejscowości nie jest jednoznaczne i równolegle funkcjonuje na ten temat kilka teorii. Nazwa miejscowa Mysłowice pochodzi od starosłowiańskiego imienia Mysław, Mysł lub Miłosław. Końcówka „ice” lub jej staropolska starsza wersja („icze”) charakterystyczna jest dla słowiańskich nazw patronimicznych wywodzących się od osad rodowych. Oznacza ona potomków założyciela lub właściciela miasta, czyli „Mysłowiczów”. Założyciel miejscowości rycerz MysławFranciszek Piekosiński, Rycerstwo polskie wieków średnich. Kraków 1901, st LXIV. miał stanowić wzór dla wizerunku męskiej głowy z herbu MysłowicNazwa Mysłowic na stronach miasta..
Jacob Lustig – autor pierwszej monografii na temat miasta pisze, że nazwa pochodzi od polskiej nazwy procesu poznawczego „myślenia” – „Der name Myslowitz kommt jedenfalls von dem polnischen Worte „myśleć” (...)”. Na poparcie tego przytacza legendę o początkach miejscowości, według której Mysłowice pierwotnie leżały w lesie z dala od wody i z powodu tej lokalizacji mieszkańcy cierpieli na jej niedostatki. Po namyśle przenieśli się nad rzekę, gdzie na swoje potrzeby wody mieli pod dostatkiem. Podobnie relacjonuje to topograficzny opis Górnego Śląska z 1865 roku we fragmencie Der Namen Myslowitz (polnisch Mysłowice) leitet eine Sage von dem polnische Wörtchen „myśleć” (denken) ab.