Polifosforany – (M'n+2PnO3n+1, gdzie M' = atom metalu) – polimery zbudowane z merów fosforanowych. Polimery te powstają na skutek spontanicznej lub wymuszonej kondensacji soli kwasu fosforowego i ich organicznych pochodnych polegającej na reakcji grup hydroksylowych z tzw. kwaśnymi atomami wodoru.
Ich ogólną budowę można przedstawić następująco:
M'-O-[P(OM')(O)-O]n-M'. (M' = atom metalu, zwykle sodu lub potasu)
Organiczne polifosforany stanowią jeden z podstawowych składników organizmów żywych. Wysoka energia wiązań fosforanowych oraz ich względna łatwość enzymatycznego rozrywania powoduje, że są one stosowane jako swoisty przenośnik energii. Przykładem takiego przenośnika jest ATP. Wiele nukleotydów to w istocie polifosforany.
Przykłady polifosforanów DNA, ATP, ADP Nić DNA jest zbudowana z deoksyrybozy połączonej wiązaniami fosforanowymi. Zasady azotowe, których sekwencje tworzą kod genetyczny są przyłączone do deoksyrybozy jako boczne grupy.
ATP jest przykładem nukleotydu z przyłączonym fragmentem trifosforanowym. ATP uwalnia energię na skutek zerwania jednego wiązania fosforanowego i przekształcenie się w ADP oraz anion fosforanowy.