thumb|250px|Periodyczność orbity i średnia temperatura w okresie 1 miliona lat (1 kyr = tys. lat) Cykle Milankovicia – periodyczne zmiany parametrów orbity ziemskiej, obejmujące ekscentryczność i nachylenie ekliptyki oraz precesję.
thumb|Okresy glacjałów pokrywały się z cyklem 41 tys. lat a obecnie 100 tys. lat.
Opisane przez serbskiego naukowca Milutina Milankovicia są uważane za dominujący mechanizm paleoklimatyczny, gdyż łączny wpływ trzech z nich może w niektórych punktach wpłynąć na zmniejszenie nasłonecznienia o 10% od wartości średniej. Ekscentryczność, nachylenie ekliptyki i precesja orbity Ziemi zmienia się i odpowiada prawdopodobnie za cykle epok lodowcowych z okresem 100 tys. lat w czwartorzędzie.
Zlodowacenia na ziemiach polskich miały miejsce w okresach: 1200–950 tys. lat temu, 730 do 430 tys. lat temu, 300 do 170 tys. lat temu, 115 do 11,7 tys. lat temu.