Pochodzenie Ród, z którego wywodził się Konfucjusz był według tradycji spauperyzowaną gałęzią rodu dawnych władców Shang. Jego ojciec, (叔梁紇), nosił jednak pospolite nazwisko Kong i służył jako żołnierz oraz urzędnik wojskowy. Konfucjusz urodził się jako dziecko z drugiego małżeństwa, zawartego przez Shulianga He w wieku ponad pięćdziesięciu lat w celu spłodzenia zdrowego, męskiego potomka (z pierwszego małżeństwa miał wyłącznie dziewięć córek i jednego kalekiego syna). Ojciec Konfucjusza zmarł kiedy syn miał trzy lata. Kontrowersyjny charakter jego związku skazał matkę przyszłego filozofa oraz samego Konfucjusza na życie w odcięciu od rodziny.

Życie Biografia Konfucjusza zawarta jest w 77. rozdziale „Shiji” (Zapiski Historyczne). Na imię miał Qiu (丘), czyli „pagórek”, prawdopodobnie z powodu wypukłego czoła, według wierzeń Chińczyków, znamionującego inteligencję. Zwany był też Zhongni (仲尼). Urodził się w państwie Lu (obecnie prowincja Szantung). Wychowywała go samotnie matka, poznał biedę i trudy życia. Dzieciństwo spędził w Qufu pod Yanzhou, gdzie od małego musiał fizyczną pracą zarabiać na siebie i swoją matkę.