Przykładowo, znaczna ilość spraw toczy się w organie właściwym dla miejsca zamieszkania lub siedziby strony (wnoszącej podanie bądź pozwanego).
Właściwość funkcjonalna to wskazanie kompetencji do czynności procesowych organów różnych instancji, a więc wszędzie tam, gdzie prawo umożliwia wnoszenie środków zaskarżenia.
Uwaga: nie należy mylić właściwości rzeczowej z funkcjonalną.
Przyjmując kryterium głównego źródła, właściwość sądów można podzielić na: właściwość ustawową, której źródłem jest ustawa właściwość umowną, której źródłem jest umowa stron w granicach dopuszczanych przez prawo procesowe, dopuszcza się porozumienie stron w postaci umowy prorogacyjnej zawartej w formie pisemnej i wyraźnie zaakceptowanej przez drugą stronę właściwość delegacyjną, której podstawą jest delegacja sądów, czyli przydzielenie spawy do rozpoznania sądowi niższej instancji przez sąd wyższej instancji.