W pierwszym etapie, obejmującym lata 1946–1949, praca Towarzystwa polegała na stworzeniu form organizacyjno-prawnych i zapewnieniu podstaw materialnych Miejskiej Orkiestrze Symfonicznej, powołanej do życia z okazji 600-lecia lokacji miasta Bydgoszczy (1946). Zabiegi zarządu zmierzające w kierunku upaństwowienia Orkiestry zostały uwieńczone sukcesem w 1953 r., kiedy Pomorska Orkiestra Symfoniczna została przemianowana na Państwową Filharmonię Pomorską im. Ignacego Paderewskiego. Równocześnie działacze Towarzystwa wspomagali starania o budowę gmachu Filharmonii.
W latach 1956–1960 Towarzystwo Muzyczne uczestniczyło (na wniosek Felicji Krysiewiczowej, pedagoga śpiewu) przy organizacji Bydgoskiego Studia Operowego jako zalążka przyszłego Teatru Muzycznego Opery i Operetki oraz jego upaństwowieniu, co zostało dokonane w 1960 r. Prowadząc rozległą działalność inspiratorską i organizacyjną nie zaniedbywano również podstawowych kierunków swojej pracy, tj. popularyzacji i upowszechniania muzyki w społeczeństwie poprzez odczyty i koncerty.
Lata 60. przyniosły starania o poszerzenie form kształcenia muzycznego w mieście.