thumb|240px|Frontyspis dzieła Sarnickiego Statuta i metryka przywilejów koronnych 1594, wydanego w Drukarni Łazarzowej w Krakowie thumb|Annales sive De origine et rebvs gestis Polonorvm et Litvanorvm libri octo 1587 thumb|Descriptio veteris et novae Poloniae 1585 Stanisław Sarnicki herbu Ślepowron, inna forma nazwiska: Sarnicius, (ur. ok. 1532 w Mokrelipiu, zm. 23 września 1597 tamże) – polski historyk, działacz i polemista kalwiński, senior zborów polskich, twórca i wydawca utworów o tematyce wojennej oraz jeden z ideologów polskiego sarmatyzmuAndrzej Zieliński, Polskie legendy czyli jak to mogło być naprawdę. Świat Książki, Warszawa 2009, s.37..
Życiorys Urodził się około roku 1532, jako syn Jana i Elżbiety z Gorzkowskich. Studiował w Królewcu (na koszt księcia pruskiego Albrechta), Wittenberdze (od 1547) i Genewie, gdzie zetknął się z działaczami reformacyjnymi. Był m.in. słuchaczem wykładów Filipa Melanchtona w Wittenberdze oraz nauk Jana Kalwina w Genewie, którego był uczniem i zwolennikiem. Po powrocie do Polski został ministrem zboru w Niedźwiedziu i Włodzisławiu, a następnie seniorem zborów kalwińskich ziemi krakowskiej. Podpisał zgodę sandomierską w 1570 rokuJózef Łukaszewicz, O kościołach Braci Czeskich w dawnej Wielkiejpolsce, Poznań 1835, s. 111..