thumb|250px|Kultury staroeuropejskie w IV tys. p.n.e thumb|250px|Ceramika kultury trypolskiej Kultura trypolska – kultura archeologiczna reprezentująca apogeum rozwoju kultur eneolitycznych w Europie rozwijająca się w latach 4200-2750 p.n.e. na terenach Bułgarii, Rumunii, Mołdawii i zachodniej Ukrainy (zob. też kultura Cucuteni-Trypole).

Kryteria wydzielenia Kultura należy do kompleksu Cucuteni-Trypole, obejmującego bliźniacze kultury, z których pierwsza została odkryta w 1884 w Cucuteni w Rumunii. Na drugą natomiast natrafiła w 1897 we wsi Trypole (wówczas Tripolje, obecne Trypillia) koło Kijowa polsko-ukraińska ekspedycja, kierowana przez Wikientija Chwojkę.

Chronologia, geneza i zanik Pierwsza połowa V tysiąclecia p.n.e. była okresem wielkiego wzrostu demograficznego w Europie południowo-wschodniej. Był to czas kształtowania się protocywilizacji eneolitycznych, takich jak kultury Marica, Precucuteni i Boian, które stworzyły podstawy rozwoju kultur eneolitycznych z ceramiką malowaną. Jedną z tych kultur była kultura trypolska. Jej upadek nastąpił na skutek przemieszczającej się koczowniczej ludności kultury grobów jamowych, na której podłożu w latach 2800-2000 p.n.e.