Samorząd terytorialny w II Rzeczypospolitej wprowadzany był stopniowo, z powodu różnic konstrukcji administracyjnych poszczególnych państw zaborczych. Konstytucja marcowa wprowadzała zasadę szerokiego samorządu, która nie została jednak w pełni zrealizowana. Po przewrocie majowym stopniowo ograniczano samodzielność samorządu, czego wyrazem stała się najpierw tzw. ustawa „scaleniowa” z 1933 roku, a potem przepisy konstytucji kwietniowej.
Samorząd terytorialny w okresie porozbiorowym Przed I wojną światową samorząd terytorialny nie występował w zaborze rosyjskim – Królestwie Polskim. Wyjątkiem był samorząd wiejski (wprowadzony w 1864 r. – skutek powstania styczniowego). Istniały tam gminy zbiorowe – obejmujące po kilka wsi, z których każda była gromadą (jednostką pomocniczą) z samorządem gromadzkim. Królestwo Polskie, w przeciwieństwie do innych ziem Imperium Rosyjskiego nie zostało objęte reformami rosyjskimi, wprowadzającymi ziemstwa gubernialne i powiatowe oraz samorząd miejski. Ten ostatni wprowadzono dopiero podczas okupacji austro-niemieckiej KrólestwaOrdynacya miejska Miasta stołecznego Warszawy: zatwierdzona przez Generał Gubernatora w dniu 5 maja 1916, ordynacje wyborcze dla miast oraz sejmików powiatowych (Dziennik rozporządzeń dla Jenerał-Gubernatorstwa Warszawskiego z 3 listopada 1916 r. nr 51, poz.