thumb|Towarzysz husarski Towarzysz – szlachcic służący w wojsku I Rzeczypospolitej autoramentu narodowego. Do służby stawał wraz z wystawionym przez siebie pocztem.

Charakterystyka Osobom starającym się o etat towarzysza nie stawiano żadnych wymogów, jeżeli chodzi o wykształcenie i doświadczenie wojskowe. W chorągwiach husarskich i pancernych musieli być oni jednak szlachcicami i katolikami. W chorągwiach lekkich kryterium wyznaniowe nie obowiązywało. W przypadku litewskich Tatarów nieobowiązkowe było także szlachectwo. Obowiązkiem towarzysza było należyte wyposażenie i wyszkolenie podwładnych (jednego bądź dwóch pocztowych). W swej macierzystej chorągwi, o ile nie pełnili funkcji dowódczej, władzy wojskowej w zasadzie nie posiadali. Jednak, poprzez czynny udział w kołach chorągwianych, wpływ na jej zarządzanie. W chorągwi towarzysz mógł być towarzyszem etatowym i nadliczbowym. W Koronie byli to kadeci, którzy oczekiwali na zwolnienie się etatu, wystawiali poczet i byli zobowiązani do pełnienia osobistej służby. Za swoją służbę nie otrzymywali żołdu. W wojsku litewskim nadliczbowi towarzysze byli wpisywani na listy chorągwi jako pełnoprawni i otrzymujący żołd towarzysze lub jako kadeci czy też jako „affektowi”.