W oparciu o rozważania Gieysztora, Mieczysław Rokosz podejmował w latach dziewięćdziesiątych wątki historyczne, związane z duchowym i intelektualnym życiem Wiecznego Miasta tuż przed i zaraz po śmierci Wojciecha. Prezentując postacie i zjawiska stanowiące o charakterze ówczesnego Rzymu, Rokosz połączył inicjalizację kultu Wojciecha oraz przychylne zainteresowanie obszarem słowiańszczyzny z ideą renovatio imperii przez Ottona. Kanonizacja Adalberta, zaprzyjaźnionego zarówno ze zwolennikami, jak przeciwnikami cesarza, miała stanowić łącznik, godzący stronnictwa a jednocześnie dawać świadectwo poszerzenia się horyzontu geopolitycznego zachodniego chrześcijaństwa.
Teresa Dunin-Wąsowicz, zajmując się przykładami miejsc związanych z kultem św. Wojciecha na zachodzie Europy, wymienia San Bartolomeo all'Isola obok Akwizgranu, Reichenau, Ostrzyhomia, Leodium i Affile, między Subiaco a Monte Cassino, podkreślając charakterystyczne umiejscowienie kościoła na wyspie czy w rozlewiskach rzeki (Affile), stanowiące odniesienie do męki świętego. Symbolikę bliską temu zjawisku odnajduje też w fakcie pochowania Bolesława Chrobrego na poznańskim Ostrowie Tumskim.