Historia Śródziemia () – dwunastotomowy cykl książek, wydany przez Christophera Tolkiena na podstawie zapisków i notatek jego ojca, dotyczących legendarium J.R.R. Tolkiena. Cykl krok po kroku pokazuje, jak był tworzony świat Śródziemia oraz zawiera oprócz wcześniejszych wersji niektórych opowiadań także niedokończone opowieści, wiersze, poematy, listy i komentarze Tolkiena.

Książki składające się na cykl W nawiasie wskazano datę pierwszego wydania.

Księga zaginionych opowieści, cz. 1 (1983) Księga zaginionych opowieści, cz. 2 (1984) Ballady Beleriandu (1985) Kształtowanie Śródziemia (1986) Utracona droga i inne pisma (1987) Powrót Cienia (1988) Zdrada Isengardu (1989) Wojna o Pierścień (1990) Sauron Defeated (1992) Morgoth’s Ring (1993) The War of the Jewels (1994) The Peoples of Middle-earth (1996)

Polskie tłumaczenia W latach 1995–1998 ukazały się w Polsce tłumaczenia dwóch pierwszych książek z cyklu w dwóch różnych edycjach: