Alfons III Liberalny (hiszp. Alfonso el Liberal) – król Aragonii w latach 1285–1291, hrabia Barcelony, nosił również tytuły króla Walencji i króla Majorki. Syn króla Aragonii Piotra III Wielkiego (zm. 1285) i Konstancji Hohenstauf, córki Manfreda, króla Sycylii (zm. 1266).

Początki Urodzony 1265. Jeszcze za życia Piotra III Wielkiego, w 1282 został mianowany namiestnikiem Królestwa na czas, gdy jego ojciec toczył walki o Królestwo Sycylii (zob. nieszpory sycylijskie). Po śmierci Piotra III doszło do podziału jego władztwa (tzw. Kraje Korony Aragonii), Alfons III objął rządy w królestwie Aragonii (wraz z królestwem Walencji i hrabstwem Barcelony), a młodszemu bratu Jakubowi przypadło królestwo Sycylii.

Panowanie Początek panowania Alfonsa III w Aragonii to okres konfliktu nowego króla ze szlachtą. Król nie chciał potwierdzić dawnych stanowych przywilejów szlachty, zebranej wraz z przedstawicielami miast w tzw. Unii Aragonii. Możni i szlachta powołując się na swoje dawne prawa zebrali się na zgromadzeniach stanowych, zwanych kortezami. Szlachta gotowa była wypowiedzieć posłuszeństwo królowi, jeśli ten nie zatwierdziłby szlacheckich przywilejów. Pod koniec lat 80. XIII wieku niezadowolona szlachta wszczęła bunty przeciwko władzy królewskiej.