Komisariat Rzeszy Ukraina (, ukr. Райхскомісаріат Україна) – nazwa organizmu okupacyjnego powstałego 1 września 1941 po agresji III Rzeszy na ZSRR, istniejącego do początków 1944, z siedzibą w Równem. Komisarzem (Reichskommissar) Komisariatu był Erich Koch.
Podział administracyjny ustalono w niemieckiej Kwaterze Głównej, na naradzie pod przewodnictwem Adolfa Hitlera, z udziałem Hermanna Göringa, Alfreda Rosenberga, Wilhelma Keitla, Hansa Lammersa i Martina Bormanna 16 lipca 1941Przy czym władze nazistowskie zrezygnowały z planu utworzenia zależnego państwa ukraińskiego, por. Grzegorz Mazur, Jerzy Skwara, Jerzy Węgierski: Kronika 2350 dni wojny i okupacji Lwowa 1 IX 1939 – 5 II 1946, Unia Katowice 2007, s. 214.. thumb|Plakat propagandowy w języku ukraińskim: „Гітлер Визволитель” (Hitler wyzwoliciel)
Podział administracyjny Komisariatu Rzeszy Ukraina w 1943 r. W miejsce obwodów i rejonów zorganizowano komisariaty obszarowe (niem. Gebietkommissariat). Obwody czernihowski, sumski, charkowski, doniecki i ługański wydzielono w osobną strefę frontową, oddzieloną od RKU granicą, którą można było przekroczyć tylko ze specjalną przepustką.