Historia Psałterza thumb|Mnich Ruodprecht, fol. 16v Jego najstarsza część, w nauce znana jako Codex Egberti, została wykonana w drugiej połowie X w. dla arcybiskupa Trewiru Egberta; powstała najpewniej w klasztorze benedyktyńskim na wyspie Reichenau albo w Trewirze. Za jej twórcę uznaje się mnicha Rudoprechta/Ruodprechta. Na przełomie X i XI w. kodeks mógł trafić na dwór palatyna reńskiego Ezzona. Niewykluczone, że przez pewien czas był własnością dworu cesarskiego. Następnie mógł, jako posag córki Ezzona, Rychezy, żony Mieszka II od 1013, znaleźć się na terenie Polski. Ta przekazała go swojej córce Gertrudzie, żonie księcia Izasława Jarosławowicza. Wówczas to, w latach 70. XI wieku, do Psałterza dołączono nowszy poszyt pergaminowy, nazywany w nauce w rozmaity sposób (Folia Gertrudiana, Modlitewnik Księżnej Gertrudy).
Wśród badaczy polskich przyjęta jest teza, że gdy wnuczka Gertrudy, Zbysława, wyszła za mąż za Bolesława Krzywoustego (1103), była w posiadaniu Psałterza, który wraz z nią powrócił do Polski. W XII wieku trafił z kolei do opactwa Zwiefalten w Szwabii. Obecnie znajduje się on we Włoszech w Museo Archeologico Nazionale w Cividale del Friuli.