thumb|Popularne wyobrażenie orka Orkowie (ang. Orcs) – rodzaj humanoidalnych ras występujących w wielu utworach fantastycznych (głównie fantasy). Pierwotnie wykreowani przez J.R.R. Tolkiena w jego autorskim legendarium, pojawili się następnie w szeregu innych fikcyjnych uniwersów. Zazwyczaj orkowie przedstawiani są jako rasa agresywnych i brutalnych antagonistów, jednak nie jest to regułą.
Etymologia Przyjmuje się, że słowo ork etymologicznie może wywodzić się od łacińskiego orkus, w mitologii rzymskiej stanowiącego nazwę zarówno podziemnej krainy umarłych, jak i jej władcy (jako odpowiednik greckiego Hadesu). W staroangielskim wyraz „orc” (w Beowulfie „orcneas”) oznaczał fantastyczną istotę identyczną z francuskim „ogre”, potwora, obcego, ducha. Anglosasi nazywali tak m.in. Normanów.
W fantastyce U Tolkiena
W Legendarium Tolkiena orkowie to jedna z ras zamieszkujących Śródziemie, wywodząca się z elfów schwytanych przez Morgotha i wyhodowana za pomocą powolnych tortur. Morgoth uczynił ich swoimi niewolnikami i odtąd orkowie toczyli zażarte boje z ludźmi, krasnoludami i elfami.
W pierwotnym wydaniu Hobbita i wczesnych szkicach Władcy Pierścieni Tolkien nazywał orków goblinami lub hobgoblinami.