Realizm prawniczy – nurt realistyczny, ujmujący prawo jako zespół faktów psychicznych albo społecznych – definiujący prawo jako element realnego świata. Jest to rezultat sędziowskiego procesu wykładni i stosowania prawa. Kładzie nacisk na „prawo w działaniu” (ang. law in action), które jest ważniejsze niż „prawo w księgach” (ang. law in books). Odrzuca zarówno teorię prawa natury (ze względu na założenia metafizyczne), jak i pozytywizm prawniczy (ze względu na formalistyczne ujęcie prawa). Uznawany jest za część socjologicznej jurysprudencji.

Przedmiotem badania jest prawo działające w konkretnej empirycznej rzeczywistości, wywołujące określone, stwierdzalne, materialne skutki. Realizm prawny jest także określany mianem funkcjonalizmuStelmach J., Sarkowicz R. (1999). Filozofia prawa XIX i XX wieku, Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego..