W końcowym okresie II wojny światowej Niemcy ogłosili Kołobrzeg twierdzą i z wielką determinacją bronili miasta. Po przełamaniu głównej linii obrony Wału Pomorskiego szturm na Kołobrzeg (Bitwa o Kołobrzeg) podjęła 1 Armia Wojska Polskiego oraz wojska radzieckie I Frontu Białoruskiego. Niemcy bronili każdego skrawka miasta, każdego budynku. Dopiero ostrzał z baterii katiusza, które m.in. obróciły w gruz zabytkową kolegiatę, przyniósł przełom. Ostatnie walki toczyły się o fort Ujście. Miasto zdobyto 18 marca 1945. Tego samego dnia uroczyście odnowiono Zaślubiny Polski z morzem, zapowiedź zdobycia przez Polskę Pomorza. Po ustaniu działań wojennych w gruzach znalazło się ponad 90% budynków. W okresie powojennym miasto utrzymało status siedziby władz powiatowych. Szybko rozpoczęto odbudowę, początkowo urządzeń portowych, a następnie zabudowy mieszkalnej. W 1956 uruchomiono uzdrowisko, w 1976 powstało PP „Polska Żegluga Bałtycka”. W okresie PRL-u słynęło z Festiwalu Piosenki Żołnierskiej, w 1975 miasto odznaczono Orderem Odrodzenia Polski II KlasyCzesław Piskorski „Pomorze Zachodnie, mały przewodnik” Wyd. Sport i Turystyka Warszawa 1980 s. 155 ..
Historyczne części miasta Kołobrzeg posiadał kilkanaście części miasta. Niektóre były dawniej podmiejskimi wsiami. W 1947 i 1948 roku zmieniono niemieckie nazwy na polskie.