Zjednoczony Państwowy Zarząd Polityczny (, trb. Objedinionnoje gosudarstwiennoje politiczeskoje uprawlenije), skrótowo OGPU () – służba specjalna i tajna policja, zajmująca się wywiadem, kontrwywiadem (cywilnym i wojskowym), bezpieczeństwem wewnętrznym oraz kontrolą granic, działająca w ZSRR w latach 1923–1934, z przekształcenia GPU, w związku z powstaniem ZSRR.
Powołanie Ze względu na wrogość społeczeństwa Rosji sowieckiej wobec Nadzwyczajnej Komisji do Walki z Kontrrewolucją i Sabotażem (Czieriezwyczajka, Czeka), ustabilizowanie władzy bolszewików i stopniową pacyfikację sytuacji wewnętrznej w kraju, na IX Wszechrosyjskim Zjeździe Rad, 28 grudnia 1921 ogłoszono decyzję o rozwiązaniu Czeki, a w jej miejsce powołano nową instytucję o tym samym zakresie działań pod nazwą Państwowy Zarząd Polityczny (GPU). Zmiana miała charakter propagandowo-kosmetyczny wobec zachowania przez GPU uprawnień Czeka i przejęcie w całości aparatu i kadr Czeki. Instytucję powołano formalnie 2 lutego 1922, zaś po powstaniu ZSRR (grudzień 1922) przekształcono 15 listopada 1923 w OGPU, co oznaczało Zjednoczony Państwowy Zarząd Polityczny (OGPU), podlegający Radzie Komisarzy Ludowych ZSRR.