thumb|200px|Złota róża z Minucchio da Siena (1330), ofiarowana przez Jana XXII Rudolfowi III Nidau Złota róża – statuetka w kształcie róży lub bukietu róż, wykonana ze złota, czasem srebra, poświęcona przez papieża.
Złote róże przekazywane są kościołom, sanktuariom, władcom lub innym osobistościom jako wyraz szacunku i uznania. Zwyczaj ten sięga X wieku. Początkowo papież poświęcał zwykłą różę w kościele pw. Świętego Krzyża Jerozolimskiego na wzgórzu laterańskim w Rzymie w niedzielę Laetare, jako jeden z symboli Jezusa Chrystusa. W 1049 r. papież Leon IX, fundując klasztor Świętego Krzyża w Eguisheim, zlecił jego kanoniczkom przysyłanie złotej róży o wadze 2 uncji rzymskich lub złota potrzebnego na jej wykonanie. Wręczenie pierwszej złotej róży wiąże się z I wyprawą krzyżową (1096). Z kolei pierwszą osobą, o której wiadomo, że ją otrzymała jest Fulko IV – hrabia Andegawenii.
Wśród sanktuariów, którym ofiarowano złotą różę znajdują się: sanktuarium Santa Casa w Loreto, sanktuarium Matki Bożej Fatimskiej w Fatimie, sanktuarium Matki Bożej z Guadalupe, sanktuarium w Goa, sanktuarium Matki Bożej w Lourdes, sanktuarium w Pistoi, Bazylika św. Piotra na Watykanie, Bazylika św. Marka w Wenecji, sanktuarium w Nazarecie.