Afera alkoholowa, schnapsgate – jedna z pierwszych afer w Polsce od 1989 r., dotycząca działalności byłych ministrów rządu Mieczysława Rakowskiego oraz pracowników Głównego Urzędu Ceł, związanej z nieprawidłowościami przy imporcie napojów alkoholowych.

Opis Pod koniec 1988 r. minister współpracy gospodarczej z zagranicą Dominik Jastrzębski wydał zarządzenie znoszące koncesję na import alkoholu „na własny użytek”. W ten sposób powstała luka prawna, która spowodowała aferyczny napływ alkoholu, sięgając 31 milionów litrów czystego spirytusu. To niedopatrzenie prawne skutkowało stratami dla Skarbu Państwa, przekraczającymi 2 biliony ówczesnych złotych (2 mld nowych złotych). Ludzie odpowiedzialni za ten chaos twierdzili, że nie mogli zrobić więcej, pytając ironicznie, czy mieli stanąć na granicy i zatrzymać przepływ alkoholu.

To zjawisko było częścią większego kontekstu. W czasach PRL społeczeństwo polskie było jednym z najbardziej pijących na świecie. Po wojnie średnia osoba spożywała 1,5 litra alkoholu, a w 1970 r. już ponad 5 litrów. Za rządów Gierka ta liczba sięgnęła 8,6 litra, choć zaczęto sięgać po różne rodzaje alkoholu, nie tylko wódkę.