Historia kolei na ziemiach polskich – historia kolei na terenie współczesnej Polski i na historycznych ziemiach polskich.
Pierwsza publiczna linia kolejowa powstała w 1825 r. w Anglii, w ciągu kilkunastu następnych lat w wielu państwach europejskich oraz Stanach Zjednoczonych zaczęły pojawiać się nowe linie.
mały|upright=2.2|Linie kolejowe na ziemiach polskich w 1849 r. mały|upright=2.2|Linie kolejowe na ziemiach polskich w 1861 r.
Początki Prusy Pierwsza linia kolejowa na ziemiach polskich, w obecnych granicach, została otwarta 22 maja 1842. Linia ta łączyła Wrocław z Oławą. W tym samym roku linia została przedłużona do Brzegu. W 1843 r. kolej żelazna docierała już do Opola.
Druga połowa lat 40. XIX wieku przyniosła wielki rozwój kolei na Dolnym Śląsku. Linie te służyły przede wszystkim do transportu węgla kamiennego ze śląskich kopalń w głąb Niemiec.
Nieco później kolej zaczęła się rozwijać na Pomorzu i w Wielkopolsce. W 1843 została oddana do użytku linia łącząca Szczecin ze stolicą państwa – Berlinem. W latach 1846–1848 powstawała linia do Poznania.